SpaceX Starship V3 Tüm Teknik Detaylarıyla Açıklandı: Super Heavy, Raptor 3 Motorları ve Yeni Fırlatma Rampası
SpaceX Starship V3, şirketin tamamen yeniden kullanılabilir ağır yük taşıma sistemi için hazırladığı yeni nesil konfigürasyon olarak resmen tanıtıldı. 19 Mayıs Salı günü Teksas’taki Starbase tesisinden yapılması planlanan ilk uçuş öncesinde SpaceX, Super Heavy güçlendiriciden Raptor 3 motorlarına, fırlatma rampasından aviyonik sistemlere kadar onlarca teknik değişikliği kamuoyuyla paylaştı. Bu uçuş aynı zamanda Starship programının 12. test uçuşu olacak ve TSİ ile 01:30’da başlayacak 90 dakikalık fırlatma penceresinde gerçekleştirilecek.
Super Heavy V3 Güçlendiricide Köklü Değişiklikler
Super Heavy V3 tarafında en dikkat çeken yeniliklerden biri grid fin tasarımında yapıldı. Önceki versiyonlarda dört adet bulunan bu kanatçıkların sayısı üçe indirildi ancak her biri yüzde 50 daha büyük ve çok daha güçlü hale getirildi. Kanatçıklar güçlendirici üzerinde daha aşağıya konumlandırılarak sıcak aşamalandırma sırasında maruz kaldıkları ısı ciddi oranda azaltıldı. Ayrıca bu parçalara yeni yakalama noktaları eklenerek kule tarafından yakalama ve kaldırma operasyonları için optimize edildi.
Bir diğer büyük değişiklik entegre sıcak aşamalandırma sisteminde kendini gösteriyor. Eski tasarımda kullanılan ve uçuş sırasında atılan tek kullanımlık ara kademe kalkanı tamamen kaldırıldı. Yeni mimaride güçlendiricinin üst kubbesi, Starship üst kademesinin motor ateşlemesine doğrudan maruz kalıyor. Bu bölgeyi korumak için yakıt tankı iç basıncı ve çelik bir koruma katmanı birlikte çalışıyor.
Yakıt transfer sistemi de baştan aşağı yenilendi. SpaceX’in verdiği bilgilere göre yakıt transfer borusu, neredeyse bir Falcon 9 birinci kademesi boyutuna ulaşacak şekilde yeniden tasarlandı. Bu sayede 33 Raptor motorunun tamamı aynı anda ateşlenebilecek ve güçlendiricinin dönüş manevraları çok daha hızlı gerçekleştirilebilecek. Motor bölümünde ise büyük motor kılıfları tamamen kaldırıldı, motorlar arası boşluklara yeni koruma yapıları eklendi. Karbondioksitli yangın söndürme sistemi de iptal edilerek kuyruk kısmı sadeleştirildi ve hafifletildi.
Starship Üst Kademesinde Temiz Sayfa Tasarımı
Starship V3’ün üst kademesi, itki sistemi açısından neredeyse sıfırdan tasarlandı. Bu yeni sistem, Raptor 3 motorlarının yeni başlatma yöntemini destekliyor, daha büyük yakıt hacmi sunuyor ve uçuş sırasında yönlendirme için kullanılan reaksiyon kontrol sistemini önemli ölçüde geliştiriyor. Yakıt tanklarındaki hacim artışı sayesinde aracın alçak Dünya yörüngesine taşıyabileceği yük miktarı, tamamen yeniden kullanılabilir konfigürasyonda 100 metrik tonun üzerine çıkıyor.
Aracın arka bölümünde sıvı ve elektrik hatları baştan düzenlendi. Arka flap hareket sistemi de değişerek her flap için iki ayrı aktüatör kullanmak yerine üç motorlu tek aktüatör tercih edildi. Bu sayede hem ağırlıktan tasarruf edildi hem de sistemin yedekliliği artırıldı. Starlink uydularını dağıtmak için kullanılan PEZ mekanizması da yeni aktüatörler ve invertörlerle güncellenerek uydu salım hızı yükseltildi.
Raptor 3 Motorları: Daha Güçlü, Daha Hafif, Daha Sade
Starship V3’ün kalbini oluşturan Raptor 3 motorlarında kayda değer performans artışları sağlandı. Deniz seviyesinde çalışan Raptor 3’ün itki değeri 230 ton-kuvvetten 250 ton-kuvvete yükseltilirken, vakum ortamında çalışan versiyonda bu değer 258 ton-kuvvetten 275 ton-kuvvete çıkarıldı. Böylece Super Heavy güçlendiricideki 33 motor, kalkışta toplamda yaklaşık 8.250 ton-kuvvet itiş üretebiliyor.
Motorun kuru ağırlığı ise 1.630 kilogramdan 1.525 kilograma indirildi. Bu hafifleme, harici boru tesisatının, ısı kalkanı battaniyelerinin ve yardımcı donanımların büyük kısmının motor gövdesine entegre edilmesiyle sağlandı. Sensörler ve kontrolcüler de doğrudan motor yapısına gömüldü. Tüm Raptor 3 varyantları için yeni bir ateşleme sistemi devreye alındı.
Launch Pad 2 ve Yer Altyapısındaki Yenilikler
Fırlatma rampası tarafında da Starship V3’ün ihtiyaçlarına göre kapsamlı güncellemeler yapıldı. Launch Pad 2 olarak adlandırılan yeni platform, daha büyük yakıt depolama çiftliği ve daha fazla sayıda pompa ile donatıldı. Yakıt yükleme süreci önemli ölçüde hızlandırıldı. Chopstick olarak bilinen yakalama kolları kısaltıldı ve hidrolik aktüatörlerin yerini elektromekanik aktüatörler aldı.
Yeni çift yönlü alev yönlendirici sistemi, fırlatma sonrası aşınmayı ve yenileme ihtiyacını ortadan kaldıracak şekilde tasarlandı. Yakıt bağlantı noktaları ise tek bir hızlı ayrılma ünitesi yerine iki ayrı bağımsız sistemle yedekli hale getirildi.
Yörüngede Yakıt Transferi ve Aviyonik Sistemler
Starship V3, uzun süreli uzay görevleri için kritik olan araçlar arası kenetlenme ve yakıt transferi altyapısına da kavuştu. Aracın rüzgar altı tarafına dört adet kenetlenme drogu ve özel yakıt transfer bağlantıları yerleştirildi. Bu sistem, gelecekte Ay ve Mars görevleri için yörüngede yakıt ikmali yapılmasına olanak tanıyacak.
Aviyonik sistemlerde de kapsamlı bir yenileme söz konusu. Starship V3’te entegre bataryalar, invertörler ve yüksek voltajlı güç dağıtım sistemleriyle birlikte toplam 60 özel aviyonik birim bulunuyor. Sistem tepe noktada 9 MW güç sağlayabiliyor. Hassas otonom uçuş için çoklu sensör navigasyonu kullanılırken, mikro yerçekiminde yakıt seviyesini ölçmek için radyo frekans sensörleri eklendi. Araçta yaklaşık 50 farklı kamera açısı ve 480 Mbps hızında yedekli Starlink bağlantısıyla kapsamlı bir görüntüleme ve veri iletim altyapısı kuruldu.
İlk Uçuşta Neler Test Edilecek?
Flight 12 görevi, Starship V3 için bir ilk olmanın ötesinde kritik testleri de barındırıyor. Araç 22 adet Starlink simülatörünü yörüngeye bırakacak. Bu simülatörlerden ikisi, Starship’in ısı kalkanını tarayarak görüntü aktaracak özel kamera sistemleriyle donatıldı. Mühendisler ayrıca bir adet ısı kalkanı karosunu kasten söktü ve bazı karoları beyaza boyayarak eksik karo senaryosunu test edecek. Görev sırasında Super Heavy güçlendirici Meksika Körfezi’ne, Starship üst kademesi ise Hint Okyanusu’na kontrollü iniş yapacak. hedefbilgitoplumu.com
