Yapay zeka destekli tasmalarla inekler uzaktan yönlendiriliyor: Halter tarımda çığır açtı
Tarım sektörü, yapay zeka ve otomasyon teknolojilerinin etkisiyle hızla dönüşüyor. Halter adlı Yeni Zelanda merkezli girişim, geliştirdiği akıllı tasma sistemiyle büyükbaş hayvan yönetimini baştan aşağı değiştiriyor. Şirket, kısa sürede küresel ölçekte büyük bir başarı yakalayarak son yatırım turunda 2 milyar doların üzerinde değerlemeye ulaştı.
Teknolojinin kalbinde “Cowgorithm” var
Halter’in sisteminin temelini, şirketin ticari marka olarak tescil ettiği “Cowgorithm” adlı yazılım platformu oluşturuyor. Bu algoritma, çiftçilere sürülerini neredeyse tamamen otomatik bir şekilde kontrol etme imkanı sunuyor. Sistemin ölçeği o kadar büyük ki, tek bir mobil uygulama komutuyla farklı ülkelerdeki yüz binlerce hayvan aynı anda hareket ettirilebiliyor.
Çiftçiler, telefonlarındaki uygulama üzerinden basit bir komut verdiklerinde, hayvanlara takılı GPS destekli ve güneş enerjisiyle çalışan tasmalar devreye giriyor. Tasmalar, gönderdikleri ses ve titreşim sinyalleri sayesinde sürüyü sağım alanlarına veya belirlenen otlaklara yönlendiriyor. Bu süreçte fiziksel çitlere ya da çoban köpeklerine ihtiyaç duyulmuyor.
Sistem yalnızca yönlendirme ile sınırlı kalmıyor. Yüz binlerce hayvandan toplanan veriler, makine öğrenimi algoritmalarıyla analiz ediliyor. Bu sayede çiftçiler, olası hastalıkları erken aşamada tespit edebiliyor, hayvanların doğurganlık takvimini ve genel sağlık durumunu gerçek zamanlı olarak izleyebiliyor.
Sanal çitlerle milyonlarca dolarlık tasarruf
Teknolojinin sahada yarattığı etki, devasa rakamlarla kendini gösteriyor. Özellikle ABD’deki çiftçiler, Halter sistemini kullanarak şimdiden 17.000 kilometrenin (11.000 mil) üzerinde sanal çit oluşturdu. Bu mesafe, neredeyse ABD ana karasının çevresine eşdeğer bir uzunluğa karşılık geliyor.
Fiziksel çitlerin ortadan kaldırılmasıyla birlikte sektör genelinde yaklaşık 220 milyon dolarlık altyapı maliyetinin önüne geçildiği tahmin ediliyor. Avustralya’da da düzenleyici kurumlar bu teknolojiye yeşil ışık yakıyor. Victoria ve Güney Avustralya eyaletleri, sanal çit teknolojisini yasal hale getiren düzenlemeleri hayata geçirdi.
2 milyar dolarlık değerleme ve yatırımcı ilgisi
Halter’ın başarısı yatırım dünyasının da dikkatini çekti. Şirket, Facebook’un ilk dış yatırımcısı olarak bilinen milyarder Peter Thiel’in Founders Fund’ı liderliğinde yeni bir yatırım turu gerçekleştirdi. Bu turla birlikte Halter’ın değerlemesi, Haziran 2025’teki 1 milyar dolarlık seviyesini ikiye katlayarak 2 milyar doların üzerine çıktı.
Yatırım turuna olan talep o kadar yoğundu ki, turun büyüklüğü henüz kesinleşmedi. Yeni Zelanda merkezli girişim sermayesi kuruluşu Icehouse Ventures, şirkete yaptığı toplam 105 milyon dolarlık yatırımla en büyük kazançlardan birine imza attı. Icehouse Ventures’ın elindeki hisselerin güncel değeri 409 milyon dolara ulaştı.
Küresel genişleme ve abonelik modeli
Halter teknolojisi, dünya genelinde 700.000’den fazla büyükbaş hayvan tarafından kullanılıyor. Şirket, ABD pazarındaki varlığını güçlendirmek için Colorado’da bir ofis açtı ve Teksas’taki büyük çiftlikleri hedefliyor.
Halter, sürdürülebilir bir gelir modeli oluşturmak için abonelik sistemini benimsedi. Çiftçiler, hayvan başına aylık 5 ila 8 dolar arasında değişen bir ücret ödüyor. Bu model, sürü büyüdükçe şirketin gelirlerini artırırken müşteri bağlılığını da güçlendiriyor. Çiftçilerden gelen geri bildirimler, sistemin haftada 40 saate varan iş gücü tasarrufu ve yüzde 8 oranında otlak verimliliği artışı sağladığını gösteriyor.
Zorlu tarım koşullarında bir umut ışığı
Halter’ın yükselişi, tarım sektörünün zorlu bir dönemden geçtiği bir zamana denk geliyor. Özellikle ABD’de sığır varlığı son 75 yılın en düşük seviyelerine gerilerken, kuraklık ve artan maliyetler üretimi baskılıyor. Bu durum et fiyatlarına da yansıyor. Şubat 2025’te kilogram başına 19 dolar seviyesinde olan ortalama sığır eti fiyatı, bir yıl içinde 22,31 dolara yükseldi.
Halter’ın kurucusu Craig Piggott, havacılık mühendisliği geçmişiyle dikkat çekiyor. Daha önce Rocket Lab’da uzay araçları üzerinde çalışan Piggott, tarımın çözülmemiş büyük bir problem olduğunu düşünerek 2016 yılında şirketin temellerini attı. Piggott, 2026 yılında Yılın Yenilikçisi ödülüne layık görüldü.
