Fransa’daki Kazıda Ortaya Çıkan 40 Bin Yıllık Neandertal Mezarı
Bilim insanları, Fransa’daki kazıda ortaya çıkan 40 bin yıllık Neandertal mezarı ile birlikte bu antik insan türünün ölü gömme ritüellerine dair en somut kanıtlardan birine ulaştı. La Ferrassie arkeolojik alanında bulunan iki yaşındaki bir çocuğa ait iskelet, kasıtlı defin işleminin en eski Avrupa örneklerinden biri olarak kayıtlara geçti.
Yeniden İncelenen Kemikler Eski Tartışmayı Bitirdi
1909’da keşfedilmeye başlanan La Ferrassie bölgesi, toplam sekiz Neandertal bireyinin kalıntılarını barındırıyor. Bunlar arasındaki en küçük birey olan iki yaşındaki çocuğun iskeleti, onlarca yıldır “doğal tortu birikimi mi yoksa bilinçli defin mi” tartışmasının odağındaydı. Ancak CNRS ve Ulusal Doğa Tarihi Müzesi’nden araştırmacıların yürüttüğü yeni bir çalışma, çocuğun steril bir toprak tabakasına açılmış çukura yerleştirildiğini kesinleştirdi.
Kemiklerin bozulmamış anatomik düzeni, üzerinde herhangi bir çizik ya da etobur izine rastlanmaması ve çevredeki tortul katmanların jeolojik analizi, bu durumun tesadüf olamayacağını gösterdi. Araştırmacılar, çocuğun başının doğuya, kalçasınınsa batıya bakacak şekilde konumlandırıldığını da tespit etti. Bu yönelim, belirli bir ritüel anlayışının varlığına işaret ediyor.
Yetişkin Bireyin Yaşı Hayvan Fosilleriyle Çözüldü
Aynı alanda bulunan yetişkin erkek iskeleti La Ferrassie 1 de benzer bir şekilde gömülmüştü. Ancak bu bireyin ne zaman yaşadığını saptamak uzun süre mümkün olmadı. İlk radyokarbon testleri 32 bin ila 52 bin yıl aralığı gibi geniş bir pencereden başka bir şey vermedi.
Çözüm, Paris’teki Musée de l’Homme’da saklanan altı hayvan kemiğinde bulundu. Bu kemikler, yetişkin iskeletle aynı toprak katmanından çıkarılmıştı. Yapılan yeni tarihlendirme yöntemleri, hayvanların 42 bin 610 ila 39 bin 830 yıl önce öldüğünü ortaya koydu. Bu sayede hem yetişkin hem de çocuk Neandertal’in neredeyse aynı dönemde, yani yaklaşık 40 bin yıl önce yaşadığı kesinleşti.
Châtelperronian Kültürü ve Sembolik Davranışlar
Bulgular, her iki bireyin de Batı Avrupa’ya özgü Châtelperronian kültürüne ait olduğunu gösteriyor. Bu kültürel evre, Neandertallerin kıtadan çekilmeden hemen önceki son bin yıllarını kapsıyor. Süs eşyaları, kemik aletler ve renkli pigmentlerin bulunduğu bu dönem, Neandertallerin sembolik düşünme yeteneğinin en güçlü kanıtlarını sunuyor.
Araştırma ekibinden William Rendu, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, “Artık La Ferrassie’deki definlerin doğal süreçlerle oluşmadığını, planlı bir eylem olduğunu söyleyebiliriz” ifadelerini kullandı.
Journal of Archaeological Science’da Yayımlandı
Tüm bu sonuçlar, hakemli bilim dergisi Journal of Archaeological Science’da yayımlandı. Çalışma, Avrupa’nın en batı ucundaki son Neandertal topluluklarının, her yaştan bireylerine özenli bir veda sunduğunu ortaya koyuyor. Bu keşif, Neandertallerin yalnızca hayatta kalma mücadelesi veren ilkel canlılar olmadığını, aksine karmaşık bir ölüm algısına ve ritüel geleneğine sahip olduklarını bir kez daha gözler önüne seriyor.
